Balada Upiak Katiak Baun

Di kampuang subarang ado si upiak nan terkenal jo katiak baun e. Walaupun roman si upiak ko lai tacelak, tapi dek baun katiak e tu wallahualam, mako di agiah gala dek urang kampuang si upiak ko jo gala upiak katiak baun.

Sakali wakatu si upiak ko abih mancuci kain di batang aia. Dek karano jalan pulang mandaki, mako kain nan lah bacuci ko bajujuang di kapalo sambia bapacik jo taruih supayo jan jatuah. Di tangah jalan si upiak basalisiah jo si pudin nan ka pai kaaia. Tibo-tibo si pudin takongkang, baguliang-guliang tibo di tapi aia. “dek a ang din” kecek kawan e nan sadang maronggoh di tapi aia. “aden basalisiah jo si upiak cako, yo bana gawaik baun katiak e, sahinggo ilang kasaimbangan badan den dek e” jawek si pudin ka kawan e tadi.

Tibo di rumah, si upiak di sambuik dek abak e.
“ado apo bak” kecek si upiak.
“iko piak a. Cako si badu manalepon den”.
“badu ma ko bak?” tanyo si upiak.
“ si badu kamanakan abak nan di jambi tu ha. Inyo mananyoan kau”.
“mananyoan baa ko bak?”
“mode ko mah piak, si badu tu lah cukuik umua. Kapandaian lai ado lo. jadilah taragak lo barumah tanggo. Paham lah upiak tantang situ”.
“tu, a jawek abak?” tanyo si upiak basumangaik.
“abak kecek an mode ko. Alah ang pikia bana mamiliah si upiak ko du. Samo-samo wak tau si upiak ko gala e dari urang kampuang mah”.
Tibo-tibo suasana manjadi diam. Si upiak dak bisa manjawek atau batanyo apo-apo lai.

Saminggu sasudah kaba si badu mananyoan si upiak tu, tibo lah si badu ko ka kampuang si upiak.
“baa nyeh mak? Lai jadi mamak tanyoan makasuiak awak tu ka si upiak? Lai namuah si upiak mak?” tanyo si badu ka mamak e ko.
“lai dak manyasa ang bisuak du?”
“aden iyo anak mamak jo nan katuju dek den nyeh!” kecek badu ko manyasakan mamak e ko.

Pandek carito, bajadi juo si badu jo upiak ko. Mungkin lah jodoh lo mereka baduo ko mah. Padok si badu di kampuang ko adolah batukang. Suatu wakatu dapek proyek mangarajoan rumah di pasaman.
“piak, uda ado karajo di pasaman” kecek si badu ka bini e.
“karajo a tu da?”
“managakan rumah. Tapi rumah nan bakarajoan kini ko rumah gadang. Agak lamo uda pai takah e ko mah piak?”
“bara lamo tu da?” tanyo si upiak agak arok-arok cameh.
“kiro-kiro 6 bulan lah. Mungkin yo dak bisa uda pulang doh, paliang pitih balanjo jo nan uda kirim isuak”.
“kok lai bisa pulang usahoan juo lah da?”
“jadih, uda usahoan” jawek si badu.
“o iyo piak, jan lupo masuak an baju upiak nan alun bacuci ka tas uda yo”, kecek si badu ka bini e sambia manyuruah bakameh pakakeh nan ka di bao ka pasaman.
Salamo di pasaman, kalau taragak si badu jo bini e, baju si upiak nan alun bacuci ko lah nan bacium jadi palapeh taragak.

Alah duo bulan si badu karajo di pasaman, dak ado kaba barito e doh. Tibo-tibo kakak abak si upiak ko batandang mananyoan minantu e ko ka rumah si upiak.
“ma sutan piak? Lah lamo dak nampak dek apak?”
“inyo bagarak di pasaman pak!”, kecek si upiak ka adiak abak e ko.
“abak kau ma?”
“lai di dapua pak”
Langsuang lah apak si upiak ko ka dapua manamui adiak e tu.
“yuang, baa kok dak pulang minantu ang? Lah duo bulan dak nampak puncak iduang e dek den doh!”, kecek kakak abak si upiak ka adiak e.
“inyo bagarak di pasaman. Mangarajoan rumah gadang kato e”.
“lai sabana e tu yuang? Dak takana dek ang, bahaso si upiak ko ado panyakik. Antah dek panyakik e tu minantu ang tu larek. Cubo lah pikia bana dek ang tu”.
Tamanuang abak si upiak mandanga panjalasan kakak e ko.
“kalau dipikia-pikia iyo juo dak da”, kecek abak si upiak.
“dak iyo iyo doh yuang. Kok iyo harus wak cari jalan kalua e tu!”
“baa nan rancak da?” tanyo abak si upiak agak cameh kok batua analisa kakak e ko.
“mode ko lah nan rancak. Wak suruah si upiak ko barubek. Ado tampek barubek nan rancak tu a”.

Ruponyo si upiak mandanga ota abak jo apak e tu. tapikia lo dek si upiak jan-jan iyo juo kecek apak e tu. pendek carito si upiak ko manuruik kecek apak e tu untuak maubek panyakik katiak baun e tu.

Bulan ka tigo pulang lah si badu malapeh taragak jo bini. Dak tangguang gadang ati si upiak mancaliak laki e pulang doh.
Bisuak pagi e, duduak lah si badu tamanuang di bandua rumah. Nampak dek mintuo si badu ko.
“dek a sutan?” kecek mintuo si badu.
“anu mah mintuo….”, tu si badu tadiam babarapo saiak. Dak lamo sasudah tu manitiak aia mato e.
“anu baa?” kecek mintuo e manyasakan.
“mode ko mah mintuo. Awak pulang iyo taragak jo si upiak. Tapi nyato e si upiak lah barubah sajak wak tinggaan.”
“barubah baa?” kecek mintuo si badu tambah penasaran.
“dulu kalau wak ka lalok. Wak jambau si upiak ko, dak lamo sudah tu takalok wak dek e. Kini wak jambau dak ado baun katiak e tu lai doh. Dak amuah lalok mato wak jadi e doh”, maluluang lah si badu sajadi e sudah tu…..

Leave a comment

No comments yet.

Comments RSS TrackBack Identifier URI

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s